Persbericht Ministerraad: Uitbreiding identificatieplicht
02/02/2003

Het kabinet besloot vorig jaar tot invoering van een algemene identificatieplicht als onderdeel van een breed pakket aan maatregelen om de rechtshandhaving te versterken. Een concept-wetsvoorstel is in een eerder stadium aan verschillende instanties om advies voorgelegd. 

De ontvangen adviezen, waaronder die van de Raad voor de rechtspraak, het College van procureurs-generaal, de Nederlandse Orde van Advocaten, het College bescherming persoonsgegevens en het Landelijk Bureau ter bestrijding van Rassendiscriminatie, hebben geleid tot aanpassing en aanvulling van het wetsvoorstel. De leeftijd waarop de identificatieplicht ingaat is gesteld op veertien jaar. 

In het wetsvoorstel wordt benadrukt dat het moet gaan om identiteitscontroles die passen in het kader van de taakuitoefening van de politieambtenaar of toezichthouder. Er komen geen afzonderlijke controles op het bezit van identiteitsbewijzen. Het wetsvoorstel geeft ook geen aanvullende bevoegdheid voor het huidige vreemdelingentoezicht. Controle op identiteit kan alleen als sprake is van een geobjectiveerd redelijk vermoeden van illegaal verblijf. 

Het kabinet wil geen nieuwe aparte identificatiekaart invoeren. Aan de algemene identificatieplicht kan worden voldaan met de bestaande, erkende identificatiebewijzen. Voor personen met de Nederlandse nationaliteit zijn dat het paspoort en de Nederlandse identiteitskaart. Voor vreemdelingen gelden de documenten die zijn aangewezen in de Vreemdelingenwet 2000, zoals het vreemdelingendocument. Men kan zich niet legitimeren met een verlopen of anderszins ongeldig identiteitsbewijs. Nieuw is dat ook het rijbewijs als algemeen identiteitsbewijs wordt erkend, behalve voor de situatie waarin voor een goede controle gegevens over verblijfsstatus en nationaliteit noodzakelijk zijn. 

De uitgebreide identificatieplicht richt zich op betere handhaving van wet- en regelgeving. Bij controles op naleving door politie en toezichthouders blijft het criterium dat zij noodzakelijk zijn voor een redelijke taakuitoefening. Daarom ziet het kabinet geen grond  in de vrees dat invoering van een algemene identificatieplicht buitenlanders of vreemdelingen onevenredig zal treffen. 

De ministerraad heeft ermee ingestemd dat het wetsvoorstel voor advies aan de Raad van State zal worden gezonden. De tekst van het wetsvoorstel en van het advies van de Raad van State worden pas openbaar bij indiening bij de Tweede Kamer.